خرید بک لینک
آبهای زیرزمینی بطور طبیعی ، و بطور کلی تحت اثر وزن خود از نقاط مرتفعبه سوی نقاط پست حرکت می کنند. حرکت افقی آب در زیر زمین اغلب بسیار آهستهتر از رودخانه هاست، به نحوی که سرعت آب در رودخانه ها را با متر در ثانیهمی سنجند در حالی که سرعت آبهای زیرزمینی با سانتیمتر در روز و حتی متر درسال سنجیده می شود

● جابجایی آب در زیر زمین

در تجزیه و تحلیل حرکت آب زیرزمینی ، مسیر واقعی پرپیچ و خم مولکولهای آباز خلال منافذ رسوبات و درز و شکاف سنگها را به صورت مسیرها صافی در نظرمی گیرند، بطوری که گویی مولکولهای آب مستقیما از درون ذرات جامد عبور میکند. خطوط صاف مسیر حرکت مولکولهای آب را اصطلاحا «خط جریان» می گویند.جریان آب زیرزمینی معمولا به صورت یکنواخت و ماندگار است. با استفاده ازارتفاع سطح آب در چاههایی که در یک سفره حفر شده اند می توان «نقشه خطوطتراز ایستایی» را تهیه کرد.

این گونه نقشه ها از نظر مطالعه حرکت آب در زیر زمین و کسب اطلاعات درمورد سفره آب زیرزمینی بسیار مفید است. خطوط تراز ابهای زیرزمینی را خطوطهم پتانسیل نیز می گویند. جهت جریان آب زیرزمینی و نحوه ارتباط آبزیرزمینی با رودخانه ها و دریاچه ها را مشخص کرد، جهت و سرعت حرکت آبزیرزمینی را همچنین می توان بوسیله «رویابها» نیز مشخص کرد. به این منظورمقداری مواد رنگی ، مواد نمکی یا مواد رادیواکتیو را به آب چاه افزوده وزمان دریافتشان را در چند چاه مجاور مشخص می کنند. به این وسیله ، با دردست داشتن فاصله چاهها از یکدیگر جهت و سرعت حرکت آب زیرزمینی معلوم میشود.

● عوامل موثر در سرعت آب زیرزمینی

▪ شیب آبی :

شیب آبی یا گرادیان هیدرولیک بین دو نقطه از سطح ایستایی عبارت از نسبتبین اختلاف ارتفاع دو نقطه به فاصله بین آن دو نقطه است و منعکس کنندهکاهش بار ناشی از اصطکاک در طول حرکت آب بین آن دو نقطه می باشد

▪ نفوذپذیری :

نفوذپذیری به معنی قابلیت عبور آب از زمین است. نفوذپذیری علاوه بر اندازهفضاهای خالی سنگ و خاک به ارتباط بین آن فضاهای خالی با یکدیگر نیز بستگیدارد. سنگی که تخلخل زیادی دارد، اگر منافذ آن به هم ، راه نداشته باشند،غیر قابل نفوذ خواهد بود. نفوذپذیری خاک و سنگ را به روشهای مختلفی درصحرا و آزمایشگاه می توان تعیین کرد. رایجترین روش صحرایی تعیین نفوذپذیریاستفاده از آزمایش پمپاژ و در آزمایشگاه بکارگیری آزمایشهای «بار ثابت» ،«بارافتادن» یا «بارخیزان» است. در خاکها ، یکنواخت نبودن و حالت لایهلایه تاثیر مهمی بر نفوذپذیری دارد. به نحوی که معمولا نفوذپذیری افقیمصالح به مراتب بیشتر از نفوذپذیری قائم در آنهاست

در اغلب شرایط ، نفوذپذیری سنگها تابعی از وضعیت درزها و شکستگیهایشان ،از جمله فاصله آنها از یکدیگر ، مقدار باز شدگی و پر شدگی آنها و بالاخرهاندازه حفرات و نحوه توزیع آنها است. به دلیل نامنظم بودن این اشکال و عدمتداومشان در سنگ ، اغلب ممکن است برآورد نفوذپذیری سنگ با خطای قابلملاحظه ای همراه شود. نفوذپذیری یکی از مهمترین پارامترهای تعیین کنندهویژگیهای مصالح است. بالارفتن آب به خلاف نیروی گرانشی و بر اثر نیرویموئینه ، شسته شدن رسوبات ریز از میان رسوبات درشت و ایجاد پدیده رکاب وبالاخره از دست رفتن مقاومت برخی خاکها بر اثر بارگذاری ناگهانی به رویآنها ، هم در ارتباط با نفوذپذیری مصالح ایجاد می شود.

● تخلیه طبیعی آب از زیر زمین

آبی که در زیر زمین حرکت می کند سرانجام بطور طبیعی از زیر زمین خارج میشود. با نزدیک شدن سطح ایستایی به سطح زمین ، آب زیرزمینی مستقیما از طریقخاک تبخیر می شود یا جذب گیاهان شده و بر اثر عمل تفریق به اتمسفر باز میگردد. در پاره ای از نقاط ، با نزدیک شدن سطح ایستایی به سطح زمین و تبخیرآب یک منطقه تبخیری و شوره زار بوجود می آید. بخش مهمی از آبهای زیرزمینیمستقیما وارد آبهای سطحی ، یعنی رودخانه ها ، دریاچه ها و دریاها می شود.رودخانه هایی که آب زیرزمینی را زهکشی می کنند «رود زاینده» یا آبزانامیده می شوند.

آبهای زیرزمینی بطور طبیعی ، و بطور کلی تحت اثر وزن خود از نقاط مرتفعبه سوی نقاط پست حرکت می کنند. حرکت افقی آب در زیر زمین اغلب بسیار آهستهتر از رودخانه هاست، به نحوی که سرعت آب در رودخانه ها را با متر در ثانیهمی سنجند در حالی که سرعت آبهای زیرزمینی با سانتیمتر در روز و حتی متر درسال سنجیده می شود

● جابجایی آب در زیر زمین

در تجزیه و تحلیل حرکت آب زیرزمینی ، مسیر واقعی پرپیچ و خم مولکولهای آباز خلال منافذ رسوبات و درز و شکاف سنگها را به صورت مسیرها صافی در نظرمی گیرند، بطوری که گویی مولکولهای آب مستقیما از درون ذرات جامد عبور میکند. خطوط صاف مسیر حرکت مولکولهای آب را اصطلاحا «خط جریان» می گویند.جریان آب زیرزمینی معمولا به صورت یکنواخت و ماندگار است. با استفاده ازارتفاع سطح آب در چاههایی که در یک سفره حفر شده اند می توان «نقشه خطوطتراز ایستایی» را تهیه کرد.

این گونه نقشه ها از نظر مطالعه حرکت آب در زیر زمین و کسب اطلاعات درمورد سفره آب زیرزمینی بسیار مفید است. خطوط تراز ابهای زیرزمینی را خطوطهم پتانسیل نیز می گویند. جهت جریان آب زیرزمینی و نحوه ارتباط آبزیرزمینی با رودخانه ها و دریاچه ها را مشخص کرد، جهت و سرعت حرکت آبزیرزمینی را همچنین می توان بوسیله «رویابها» نیز مشخص کرد. به این منظورمقداری مواد رنگی ، مواد نمکی یا مواد رادیواکتیو را به آب چاه افزوده وزمان دریافتشان را در چند چاه مجاور مشخص می کنند. به این وسیله ، با دردست داشتن فاصله چاهها از یکدیگر جهت و سرعت حرکت آب زیرزمینی معلوم میشود.

● عوامل موثر در سرعت آب زیرزمینی

▪ شیب آبی :

شیب آبی یا گرادیان هیدرولیک بین دو نقطه از سطح ایستایی عبارت از نسبتبین اختلاف ارتفاع دو نقطه به فاصله بین آن دو نقطه است و منعکس کنندهکاهش بار ناشی از اصطکاک در طول حرکت آب بین آن دو نقطه می باشد

▪ نفوذپذیری :

نفوذپذیری به معنی قابلیت عبور آب از زمین است. نفوذپذیری علاوه بر اندازهفضاهای خالی سنگ و خاک به ارتباط بین آن فضاهای خالی با یکدیگر نیز بستگیدارد. سنگی که تخلخل زیادی دارد، اگر منافذ آن به هم ، راه نداشته باشند،غیر قابل نفوذ خواهد بود. نفوذپذیری خاک و سنگ را به روشهای مختلفی درصحرا و آزمایشگاه می توان تعیین کرد. رایجترین روش صحرایی تعیین نفوذپذیریاستفاده از آزمایش پمپاژ و در آزمایشگاه بکارگیری آزمایشهای «بار ثابت» ،«بارافتادن» یا «بارخیزان» است. در خاکها ، یکنواخت نبودن و حالت لایهلایه تاثیر مهمی بر نفوذپذیری دارد. به نحوی که معمولا نفوذپذیری افقیمصالح به مراتب بیشتر از نفوذپذیری قائم در آنهاست

در اغلب شرایط ، نفوذپذیری سنگها تابعی از وضعیت درزها و شکستگیهایشان ،از جمله فاصله آنها از یکدیگر ، مقدار باز شدگی و پر شدگی آنها و بالاخرهاندازه حفرات و نحوه توزیع آنها است. به دلیل نامنظم بودن این اشکال و عدمتداومشان در سنگ ، اغلب ممکن است برآورد نفوذپذیری سنگ با خطای قابلملاحظه ای همراه شود. نفوذپذیری یکی از مهمترین پارامترهای تعیین کنندهویژگیهای مصالح است. بالارفتن آب به خلاف نیروی گرانشی و بر اثر نیرویموئینه ، شسته شدن رسوبات ریز از میان رسوبات درشت و ایجاد پدیده رکاب وبالاخره از دست رفتن مقاومت برخی خاکها بر اثر بارگذاری ناگهانی به رویآنها ، هم در ارتباط با نفوذپذیری مصالح ایجاد می شود.

● تخلیه طبیعی آب از زیر زمین

آبی که در زیر زمین حرکت می کند سرانجام بطور طبیعی از زیر زمین خارج میشود. با نزدیک شدن سطح ایستایی به سطح زمین ، آب زیرزمینی مستقیما از طریقخاک تبخیر می شود یا جذب گیاهان شده و بر اثر عمل تفریق به اتمسفر باز میگردد. در پاره ای از نقاط ، با نزدیک شدن سطح ایستایی به سطح زمین و تبخیرآب یک منطقه تبخیری و شوره زار بوجود می آید. بخش مهمی از آبهای زیرزمینیمستقیما وارد آبهای سطحی ، یعنی رودخانه ها ، دریاچه ها و دریاها می شود.رودخانه هایی که آب زیرزمینی را زهکشی می کنند «رود زاینده» یا آبزانامیده می شوند.

● چشمه

هر جا که سطح ایستایی ، سطح زمین را قطع نماید، آب به صورت جریان سطحیتخلیه می شود. اگر مقدار تخلیه کم یا در سطح وسیعی پخش شده باشد «سطحتراوش» ایجاد می شود. آبهای زیرزمینی بصورت «چشمه» نیز از زمین خارج میشوند. چشمه نوعی تخلیه طبیعی آب زیرزمینی است که بصورتی متمرکز رخ می دهد.

● تقسیم بندی چشمه ها

▪ چشمه های ثقلی :

آنهایی هستند که در شرایط مناسب ، بر اثر جریان آب بوسیله نیروی گرانشی ،در سطح زمین ظاهر می شوند. وقتی سطح ایستایی به هر علتی به وسیله سطح زمینقطع شود ممکن است یک چشمه تشکیل شود. از این رو به چشمه های ثقلی «چشمههای سطح ایستایی» هم می گویند. در شرایطی که یک لایه نسبتا قابل نفوذآبدار در روی یک لایه تقریبا غیر قابل نفوذ ، که توسط سطح زمین قطعگردیده، قرار بگیرد، چشمه تشکیل می شود. همچنین وقتی یک سفره آب زیرزمینیبه وسیله یک مجرا به سطح زمین راه یابد، چشمه تشکیل می شود. آبهایزیرزمینی موجود در سنگهای آهکی ، که گاهی منابع بسیار بزرگی را تشکیل میدهند، ممکن است چشمه های پر آب بوجود آورند.

▪ چشمه های غیر ثقلی :

یا چشمه های آرتزین آنهایی هستند که آبشان با فشاری بجز فشار هیدرواستاتیکبه خارج رانده می شود. منبع تامین فشار در این چشمه ها معمولا فرآیندهایدرونی زمین است. آب این نوع چشمه ها معمولا گرمتر از چشمه های معمولی وحاوی مواد معدنی بیشتر است. به همین جهت به «چشمه های آب گرم» یا «چشمههای معدنی» نیز معروفند. چشمه های آب معدنی در ایران فراوان اند. نوعی ازچشمه های آب گرم به آبفشان معروف اند. آب آبفشانها به تناوب و با نیرویزیاد به بیرون می جهد.

فرسایش و رسوبگذاری توسط آبهای زیرزمینی

آبهای زیرزمینی نیز در ضمن حرکت خود تغییرات زیادی را بوجود می آورند.آبهای زیرزمینی به علت سرعت بسیار کمشان نمی توانند، همانند رودخانه ها ،از راه سایش با کندن مستقیم سنگها باعث فرسایش زمین شوند. ولی قادرند بهتدریج مقادیر بسیار زیادی از مواد را حل کرده با خود ببرند و در مقاومتمواد تاثیر منفی بگذارند. در شرایط مناسب با اتصال مجراهای انحلالی وفراختر شدن آنها «غار» تشکیل شده و جریانهای رودخانه ای زیرزمینی ایجاد میشود. عمل انحلال بیشتر در امتداد (درزه|درزها)) ، گسل ها یا سطوح لایهبندی سنگها ، مخصوصا سنگهای آهکی ، انجام می شود. در اغلب موارد کف غار ازواریزه های سقف آن پوشیده شده است. در صورتی که غارها و حفرات به اندازهکافی به سطح زمین نزدیک باشند فروریزش آنها حفراتی را در سطح زمین ایجادمی کند. که به آنها «توپوگرافی کارستی» گفته می شود.

مواد محلولی که بوسیله آبهای زیرزمینی جابجا می شوند ممکن است با تغییرشرایطی چون تغییر فشار و دما ، افزایش مواد محلول ، تبخیر آب ، فعالیتباکتریها و غیره ، در نقاط دیگری بار دیگر رسوب کنند. به این ترتیب ممکناست موادی مثل کلسیم کربنا ، سیلیس و اکسید آهن در لابه لای رسوبات دیگرته نشین شوند و ذرات ناپیوسته آن رسوبات را به هم بچسبانند و سنگ متراکم ویکپارچه ای را بوجود آورند. به این مواد اصطلاحا «سیمان» گفته می شود.مواد محلولی که بوسیله آبهای زیرزمینی حمل می شوند، گاهی نیز ممکن استجانشین مواد دیگر شوند. یعنی آب زیرزمینی همزمان با حمل کردن مواد موجود ،مواد جدیدی را به جای آن ته نشین سازد. رسوب مواد محلول در آب زیرزمینی ،در سقف و کف غارها اغلب قندیلها و اشکال جالبی را بوجود می آورد.

وقتی آبهای زیرزمینی در سطح زمین ظاهر می شوند ممکن است بخشی از موادمحلول خود را در محل ظهور باقی بگذارند. این گونه رسوبات ، به خصوص بوسیلهچشمه های معدنی فراوان تشکیل می شود. یکی از رسوباتی که در دهانه اغلبچشمه های معدنی یافت می شود. کربنات کلسیم در دهانه چشمه ها را ممکن استبر اثر خروج گاز > حفره دار نیز شده باشند، تراورتن می نامند. تراورتنبه دلیل سهولت دسترسی و سادگی برش ، به مقدار زیاد به عنوان روکار بناهااستفاده می شود.

اساس اسمز معکوس و نانوفیلتر - شنبه بیست و یکم اسفند 1389
دستگاه تهیه آب آشامیدنی از هوا ساخته شد - شنبه بیست و یکم اسفند 1389
انتقال و توزیع آب - شنبه بیست و یکم اسفند 1389
مخازن (tanks) - شنبه بیست و یکم اسفند 1389
لوله و اتصالات - جمعه بیستم اسفند 1389
دورهی طرح در سیستم های انتقال و توزیع آب - جمعه بیستم اسفند 1389
ادامه خشکسالی و صرفه جویی در مصرف آب - جمعه بیستم اسفند 1389
روشهای عمده بهره برداری مصنوعی از آب زیرزمینی - پنجشنبه نوزدهم اسفند 1389
ايستگاه پمپاژ كهنه خانه پیرانشهر - پنجشنبه نوزدهم اسفند 1389
استفاده از سیستم فتو ولتائیک - پنجشنبه نوزدهم اسفند 1389
نصب و اجراي پمپ خورشيدي - پنجشنبه نوزدهم اسفند 1389
دانلود مقالات فصلنامه آب و فاضلاب از1383تا1387 - پنجشنبه نوزدهم اسفند 1389
مصرف تجاری و صنعتی آب - پنجشنبه نوزدهم اسفند 1389
تصفيه آب - پنجشنبه نوزدهم اسفند 1389
پتانسیل و ظرفیت اکسیداسیون ، معیاری برای تعیین آلودگی فاضلابها - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
چرا آب، عجيبترين مايع جهان است؟ - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
قارچها وانواع آن - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
طراحی تصفیه خانه - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
تصفیه خانه فاضلاب اکباتان - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
شوری و سدیمی بودن خاک - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
فلوئور - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
مس - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
جیوه - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
سرب - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
سیانور - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
دسته بندی روش های تصفیه ی فاضلاب - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
فرآیند لجنفعال (Activated Sludge) - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
استفاده از پرمنگنات پتاسیم جهت گندزدایی آب - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
مشکل H2S در شبکه های فاضلاب - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
تاریخچه تصفیه ی آب - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
راکتور بسته ی متوالی Sequencing Batch Reactor - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
تماس دهنده های زیستی چرخان (ROTATING BIOLOGICAL CONTACTORS) - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
بررسی استفاده از پمپهای خورشیدی در صنعت آب و فاضلاب - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
فاضلاب های صنعتی - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
نقش نیزارها در حذف فلزات از آب - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
هیدرو کلریناتور و پرشر هیدروکلریناتور - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
روشهای تعیین کلراید - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
حذف سولفات از آب - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
تجزیه و تحلیل آماری و کنترل کیفی - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
کل کربن آلی (TOC) - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
روشهای تیتریمتری - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
کنترل فومینگ - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
مشکل کف کردگی یا فومینگ در تصفیه خانه های لجن فعال - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
مشکلات سیستم لجن فعال - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
مواد منعقد کننده - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
سیانوباکترها - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
کاربرد صافیهای چکنده - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
اثر عناصر معدنی بر آزاد سازی فسفر از لجن زائد حرارت دیده - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
تصفیه ی فاضلاب - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389
هزینه ی مجموعه ی تاسیسات بیورآکتور غشایی - چهارشنبه هجدهم اسفند 1389


برچسب: نویسنده: امیرحسین ستوده بیدختی تاريخ: يکشنبه 22 13 ساعت: 12:13

صفحه بندی